Allah'ı (c.c) tanımak bir haldir. Kalbi bir olaydır. O kalbi olaylar marifetle aşılacağı için, marifet ilminin tek anahtarı ibadettir.
Efendim okuyarak biz, bunu elde edemez miyiz?
El cevap, edemezsin, hiç mümkün değil. Şu kutsi hadis bunu açıklar; "Yaklaşanlar, kendilerine farz kıldığım ibadetlerin edasında olduğu kadar hiçbir şeyde yaklaşamazlar. Gerçekten bir kul, Bana nafilelerle de yaklaşır.
Böylece Bana yaklaşanı severim. Sevince de o kulun kulağı olurum, eli olurum, ayağı olurum… Benimle işitir, Benimle görür, Benimle yürür, Benimle konuşur, Benimle tutar."
Kalp Beytullah'tır
"Kalp, Beytullah'tır, dedik. Allah'ın (c.c) evi kalp olursa, o evin neye ihtiyacı olur? Allah'a (c.c) olur.
Sen şimdi Allah'a (c.c) ihtiyacı olan kalbe başka sevgileri, başka hatıraları, hatıratları dolduruyorsun. O tatmin olmuyor, doymuyor ki…" (Hikmetin Sırları sh:58)
Sevginin işaretleri
"Bir kulun, Allah'ı (c.c) sevdiğinin ispatı veya işaretleri nedir, nelerdir?
1-Allah'a (c.c) kavuşmayı istemek
2-Allah'ı (c.c) çok zikretmek
3-Allah'ın (c.c) emirlerine itaat etmek
4-Allah'ın (c.c) kelamı olan Kuran'ı sevmek
5-Allah'ın (c.c) sevdiklerini sevmek."
Sevginin temeli merhamettendir
"Sevginin temeli de merhamettendir. Allah'la (c.c) ilgiden, alakadandır. Allah (c.c) ile bağı bir kurdunuz mu, o bağ yoluyla, O, size nazar ediyor.
Sevgi, Rabbin size bakmasıdır. Allah'ın (c.c) nazar etmesidir. Kulunun kalbine tecelli ediyor Allah (c.c). Kalbiniz yumuşak oluyor. Sert olmuyor. Yumuşak kalpli dediğiniz zaman ne anlatmak istiyorsunuz? Merhametli insanı anlatmak istiyorsunuz…"
İlk rıza makamı kuldadır.
"Sen, Allah'tan (c.c) razı olursan O'da, senden razı olur. Evvela rıza makamı kuldadır. Verdiği her şeye razı olacaksın.
Allah (c.c) sana veriyor, seni deniyor. "Bu kulum ben iman ettim diyor, ibadetlerini yapıyor mu?
Tamam, doğru ibadette yapıyorsun. Güzel ama bir de sana sıkıntı verecek. O, mülkün sahibinin verdiği sıkıntıya ne derece tahammül edeceksin?
"İstemiyorum, niye bana bunu verdi, diye isyan edersen 'Allah'ı (c.c) görüyorum gibi ibadet ediyorum' demiş olsan bile, demek ki sen, O'nun la hala barışmadın."
O'nun ile barışmak istiyor muyuz?
"En zenginimizden, en fakirimize hayatımızda ciddi boşluklar var. Niye? Biz asıl sahibimizle arayı çok açtık. Barışmak istersek o da çok basit. Özür dilersin, beni affet dersin.
O, o kadar merhametli ki, hemen seni affeder; "Kim (bu) haksız davranışından sonra tövbe eder ve durumunu düzeltirse şüphesiz Allah, onun tövbesini kabul eder. Allah çok bağışlayıcı, çok esirgeyicidir."(Maide Suresi 39)
"Cihat çile ve meşakkatle, aşk ve muhabbeti birleştiren en şerefli ibadettir. Öyle ki, bu yolda en çok sevilen can feda etmektir.
Aslında insan her şeyden çok kendisini sever ve her şeyi kendisi için sever. Her şeyin, kendisine feda edilmesini ister.
Eğer insan, Hak muhabbetinde fani olabilirse gözü, Hak'tan başka bir şeyi görmez. Sadece Hakk'ı görür, Hakk'ı talep eder, hak ve hakikatin galebesini ister. Kendini adeta unutur.
Hatta canını feda etmeyi bir şeref, bir mutluluk olarak görür. Böyle bir insan, fani nimet ve lezzetlerden hiçbir şeyi düşünmez.
(Prof. Dr. Haydar Baş, Hikmetin Sırları ve Makalat eserlerinden derlenmiştir) 
